Patella luxatie bij honden en katten: wanneer een operatie noodzakelijk is

Patella luxatie is een aandoening waarbij de knieschijf (patella) uit de normale positie schiet. Dit komt regelmatig voor bij honden, vooral bij kleinere rassen, en in mindere mate ook bij katten. Wanneer de knieschijf herhaaldelijk uit de geul van het dijbeen glijdt, kan dit leiden tot pijn, kreupelheid en uiteindelijk artrose. In ernstige gevallen is een operatie noodzakelijk om de normale functie van het kniegewricht te herstellen.

Oorzaken en symptomen
Patella luxatie is vaak aangeboren en komt het meest voor bij kleine hondenrassen zoals de Chihuahua, Pomeriaan en Dwergpoedel. Bij katten ontstaat het meestal na trauma. Typische symptomen zijn het plotseling optrekken van het achterpootje, kreupelheid, moeilijk opstaan en wisselend loopgedrag. De aandoening wordt ingedeeld in vier gradaties, afhankelijk van de ernst.

Wanneer is een operatie nodig?
In milde gevallen (graad 1 of soms graad 2) volstaat meestal een conservatieve behandeling met fysiotherapie en gewichtsbeheersing. Bij ernstigere vormen (graad 2 tot en met 4), waarbij de knieschijf frequent of permanent naast het gewricht zit, is een operatie vaak de beste oplossing. De beslissing om te opereren hangt af van de klachten, leeftijd van het dier, de graad van luxatie en eventuele bijkomende gewrichtsproblemen.

De operatieve ingreep
De operatie is gericht op het stabiliseren van de knieschijf en het verbeteren van de anatomie van het kniegewricht. Dit kan bijvoorbeeld door het verdiepen van de gleuf waarin de knieschijf hoort te liggen (trochleaplastiek), het verplaatsen van de aanhechting van de kniepees, of het verstevigen van de gewrichtsbanden. De ingreep gebeurt onder algehele narcose en vereist een goede nazorg.

Herstel en prognose
Na de operatie volgt een periode van rust en gecontroleerde revalidatie. Fysiotherapie kan het herstel versnellen. De meeste dieren herstellen volledig en hervatten hun normale activiteiten zonder pijn of kreupelheid. Tijdige ingrijpen vermindert de kans op blijvende schade en verhoogt de levenskwaliteit aanzienlijk.